Okul Döneminde Genç Odası Düzeni Nasıl Kurulur

Bir genç odası aynı anda üç iş görür: uyku, ders ve boş zaman. Okul dönemi başlayınca bu üç işlev birbirinin üzerine biner.

Oda çoğu zaman dağınık olduğu için değil, alanlar iç içe geçtiği için yorucu hale gelir. Düzenin ilk adımı yeni mobilya almak değil, odayı bölgelere ayırmaktır.

Ders alanı ile dinlenme alanını ayırmak

Ayrım için bölme duvarı gerekmez, görüş hattını değiştirmek yeterlidir. Çalışma masası yatağı doğrudan görecek biçimde konumlandığında dinlenme alanı sürekli göz önünde kalır ve dikkat kolay dağılır. Masayı yatağa sırtı dönük yerleştirmek ya da odanın başka bir duvarına almak, aynı metrekarede iki ayrı bölge yaratır. Kitaplığı masanın yanına, müzik ve oyun eşyalarını yatak tarafına toplamak bu ayrımı pekiştirir.

Ayrı duvar bulunmayan küçük odalarda halı, aydınlatma ve raf yönü de aynı işi görür. Ders bölgesinin altında ince bir halı, dinlenme bölgesinde daha yumuşak bir doku kullanmak, çocuğun hangi bölgede ne yaptığını fark etmeden ayırt etmesini sağlar.

Masa ve sandalye yüksekliği yaşa göre değil boya göre seçilir

Ergonomide belirleyici olan yaş değil boydur. Okul mobilyası ölçülendirmesinde kullanılan boy aralıkları kabaca şu karşılıkları verir.

Ölçünün doğru olup olmadığını anlamanın pratik yolu şudur: çocuk otururken ayak tabanı yere tam bassın, diz yaklaşık dik açı yapsın, dirsek masa yüzeyi hizasında dursun ve yazarken omuz yukarı kalkmasın. Masa yüksek kalıyorsa ayak altına destek koymak, sandalye yüksekse oturma yüzeyini alçaltmak gerekir. Ekran kullanılan bir masada ekranın üst kenarı göz hizasında veya biraz altında durmalı, ekran ile göz arasında kol boyu kadar mesafe kalmalıdır.

Sandalye masadan daha belirleyicidir

Masa yüksekliği yanlışsa düzeltmesi kolaydır, sandalye yanlışsa çocuk her gün onun içinde iki üç saat geçirir. Oturma derinliği ilk bakılacak ölçüdür: diz arkası ile oturma yüzeyinin ön kenarı arasında iki üç parmak boşluk kalmalıdır. Bu boşluk yoksa oturma yüzeyi bacağın altını sıkıştırır, çok fazlaysa çocuk sırtını dayayamaz ve öne kayar.

Sırt desteğinin bel çukuruna denk gelmesi, uzun süreli çalışmada eğilme alışkanlığını azaltır. Yüksekliği ayarlanabilen bir sandalye, boyu her yıl değişen bir çocukta sabit yükseklikli bir modele göre çok daha uzun ömürlüdür. Tekerlekli sandalye seçilecekse zeminin uygun olmasına dikkat etmek gerekir, yumuşak halı üstünde tekerlek dönmez ve sandalye masaya yaklaştırılamaz.

Işık masanın nereye konacağını belirler

Doğal ışığın masaya yandan gelmesi en rahat çözümdür. Sağ elini kullanan bir çocukta ışık soldan, sol elini kullanan çocukta sağdan geldiğinde yazarken elin gölgesi kağıdın üstüne düşmez. Masayı pencereye karşı koymak gün boyunca göz için kontrast farkı yaratır, sırtı pencereye dönük koymak ise ekranda yansımaya yol açar.

Akşam çalışması için masa lambası tek başına yeterli değildir. Aydınlık bir masa yüzeyi ile karanlık bir oda arasındaki fark gözü yorar, bu yüzden masa lambası genel oda aydınlatmasıyla birlikte kullanılmalıdır.

Oda çocukla birlikte büyümeli

Genç odası çoğunlukla beş altı yıl boyunca kullanılır ve bu sürede kullanan kişinin hem boyu hem ilgi alanı değişir. Uzun ömürlü olması beklenen parçalarda sabit tema yerine nötr renk ve sade form seçmek, karakterli detayları ise nevresim, perde ve duvar gibi kolay değişen yüzeylere bırakmak daha mantıklıdır. Sandalye yüksekliği ayarlanabilir, kitaplık rafları hareketli olduğunda oda birkaç yıl sonra baştan kurulmayı gerektirmez.

Karyola tarafında tek kişilik yatak ölçüsü 90x190 santimetredir. Hızlı uzayan bir çocuk için 100x200 veya 120x200 ölçüler daha uzun süre yeterli gelir. Karyola, gardırop, çalışma masası ve kitaplığı ayrı ayrı toplamak yerine set halinde bakmak ölçü ve yükseklik uyumunu kolaylaştırır. Bu yüzden hazır genç odası takımı seçenekleri planı tek seferde çıkarmak isteyenlerin işini görür; Rabi Mobilya genç odası takımları  gibi setlerde karyola, dolap ve çalışma birimi birlikte sunulur.

Depolamayı ders ve kıyafet olarak ikiye ayırın

Ders eşyası ile kıyafetin aynı dolapta karışması, okul dönemindeki dağınıklığın en sık nedenidir. Kitap, defter ve kırtasiye masanın bir kol mesafesinde olmalı, mevsim dışı kalan kıyafetler ise gardırobun üst bölümüne çıkmalıdır. Sırt çantası için kapı yakınında sabit bir yer belirlemek, her akşam çantanın masayı işgal etmesini önler.

Hazır genç odası takımları tercih edilse bile bu ayrım kendiliğinden oluşmaz. Sette gelen kitaplığın masanın yanına mı yoksa yatağın üstüne mi geleceği, odanın günlük düzenini doğrudan belirler.

Odayı kurarken sıra da önemlidir. Önce karyolanın yeri belirlenir, çünkü en büyük hacim odur. Ardından pencereye göre masa konumu seçilir. Gardırop kalan duvara yerleşir ve kapak açılım payı bırakılır. Kitaplık en son eklenir, böylece hangi yüksekliğin boş kaldığı görülerek karar verilir.